Internet zmienił sposób w jaki pracujemy, komunikujemy się i uczymy. Zmienił też język i to na kilka sposobów. Z jednej strony zalewa nas lawina skrótów, memów i uproszczeń. Z drugiej, nigdy nie mieliśmy tak łatwego dostępu do wiedzy z całego świata. Czasem trudno odpowiedzieć na to jak wzbogacić słownictwo w takim środowisku – które równie łatwo może niszczyć nasz zasób słów, co go rozbudowywać.
Praca nad słownictwem w dobie internetu nie jest prosta, ani oczywista. Wymaga konkretnych nawyków i dużej świadomości. Nie musisz od razu czytać klasycznych powieści, ani rozprawek naukowych. Słowa docierają do nas wszędzie, nawet przy wieczornej rozrywce online. Seriale i filmy to świetne źródła nowych wyrazów, podobnie jak gry wideo które potrafią opowiadać niesamowite historie. Nawet odwiedzając wypłacalne kasyna online czytamy regulaminu, politykę prywatności i instrukcje automatów. Niepozorna chwila rozrywki może owocować poznaniem wielu nowych słów. Takich, które rzadko widuje się w książkach, a bywają one przydatne w codziennym życiu. Dziś sprawdzimy, jakie są inne sposoby na codzienne wzbogacanie słownictwa bez długich, nudnych sesji nauki ze słownikiem w ręce.
Źródło: pixabay.com
Dlaczego internet nie uczy nas nowych słów?
Media społecznościowe rządzą się logiką szybkości. Posty mają być krótkie, komunikaty natychmiastowe, a reakcje błyskawiczne. Algorytmy nagradzają proste treści. W efekcie korzystamy stale z tego samego, mocno okrojonego zestawu słów.
Badania językoznawców wskazują, że przeciętny użytkownik mediów społecznościowych używa w codziennej komunikacji online zaledwie kilkuset słów. Jednocześnie bogaty zasób słów dla wykształconego Polaka liczy od 30 do 50 tysięcy. Ta przepaść między potencjałem, a codzienną praktyką jest ogromna.
Największy problem tkwi w tym, że pasywna konsumpcja treści nie wystarczy, kiedy myślimy o tym jak wzbogacić swoje słownictwo. Samo scrollowanie niczego nie uczy. Nie ilość kontaktu z językiem jest najważniejsza, lecz jego jakość. W uproszczeniu – wszystko zależy od tego co czytamy i jak to robimy.
Co więcej, istnieje zjawisko nazywane regresją leksykalną. Polega ono na stopniowym zanikaniu słów z naszego zasobu, kiedy przestajemy ich używać. Zazwyczaj nie zapomina się ich całkowicie, ale przestają przychodzić do głowy w odpowiednim momencie. Internet przyspiesza ten proces, oferując zawsze gotowe skróty i emotikony.
Jak wzbogacić swoje słownictwo – strategie które działają
Warto wprowadzić w życie kilka prostych nawyków i strategii, dzięki którym Twój zasób słownictwa będzie rosnąć – powoli, ale regularnie.
Czytaj teksty, które Cię interesują
Najbardziej wartościowe lektury pod kątem językowym to literatura piękna i prasa opiniotwórcza. Powieści, eseje, reportaże – to wszystko formaty, które zmuszają autora do używania różnorodnego, a zarazem precyzyjnego języka. Dzięki temu czytelnik chłonie słownictwo automatycznie, zwłaszcza jeśli temat jest dla niego ciekawy. Tekst, który zupełnie nie trafia w Twoje gusta, nie nauczy Cię niczego. Przeczytasz go szybko, niedokładnie, aby tylko to “odbębnić”. Nie zapamiętasz wiele z takiej lektury.
Na start najlepiej zacząć od krótkich form. Zamiast powieści na kilkaset stron wybierz opowiadanie. Zamiast obszernego reportażu, sięgnij po krótki artykuł z popularnego tygodnika. Nawet jeden tego typu tekst dziennie może sprawić, że zaczniesz zauważać różnice w swoim zasobie słów. Z czasem sięgaj po dłuższe lektury – reportaże książkowe, biografie i klasykę literatury.
Notuj aktywnie
Jeśli napotkałeś nowe słowo – zapisz je. Być może brzmi banalnie, ale naprawdę działa. Swój osobisty słowniczek możesz stworzyć w zwykłym notatniku telefonu. Oprócz samego słowa i jego znaczenia, warto zapisać też kontekst – na przykład całe zdanie, w którym dane słowo wystąpiło.
Aktywne przetwarzanie informacji wielokrotnie zwiększa szanse na zapamiętanie. Samo przeczytanie nowego słowa to za mało. Najlepiej je zapisać, użyć i wrócić do niego po jakimś czasie aby utrwalić.
Pisz – regularnie i świadomie
Pisanie to aktywna forma pracy ze słowami. Kiedy piszesz, musisz świadomie dokonywać wyborów leksykalnych. Nie wystarczy prosty skrót, musisz sformułować całą myśl. Dobrym sposobem jest prowadzenie dziennika lub bloga. Nawet pisanie dłuższych komentarzy w dyskusjach online zmusza do sięgania po słowa, które znamy, ale rzadko czynnie używamy.
To właśnie słownictwo bierne skrywa w sobie największy potencjał. Większość osób rozumie znacznie więcej słów, niż aktywnie stosuje w swoich wypowiedziach. Pisanie skraca ten dystans i pozwala wydobyć z pamięci słowa, o których zapominamy w codziennych rozmowach.
Używaj słowników
Słownik języka polskiego PWN jest dostępny online, w pełni bezpłatnie. Podobnie słownik synonimów. To narzędzia, które większość ludzi na zawsze pod ręką, a prawie nigdy ich nie używa.
Szczególnie przydatny może okazać się słownik synonimów. Kiedy wpiszesz w wyszukiwarce słowo “duży”, od razu zobaczysz co najmniej kilka zamienników – ogromny, potężny, rozległy, znaczny, okazały, imponujący. Każde z tych słów niesie nieco inne znaczenie. To właśnie tego typu precyzja odróżnia ubogie słownictwo od bogatego.
Źródło: pixabay.com
Internet jako sprzymierzeniec – jak poszerzyć słownictwo online?
Internet może być doskonałym narzędziem do nauki, pod warunkiem że korzystasz z niego świadomie. To jedno z najpotężniejszych źródeł wiedzy, do tego darmowych. Oto konkretne narzędzia i treści, na które warto zwrócić uwagę w sieci:
- Podcasty i audiobooki – w zabieganym świecie nie każdy ma czas, aby spokojnie usiąść z książką. Słuchanie dobrej polszczyzny w formie audiobooka to genialna alternatywa. Można robić to w samochodzie, na spacerze z psem czy podczas przerwy w pracy. Jeśli wolisz krótsze formaty, wybierz interesujący podcast.
- Wartościowe treści na YouTube – zamiast przeglądać zabawne filmy ze zwierzętami, sięgnij po nagrania z wykładów lub debat. Format wideo angażuje wzrok i słuch jednocześnie, a to sprzyja zapamiętywaniu.
- Fora dyskusyjne z długimi wątkami – wybierz kilka grup dyskusyjnych, które będziesz śledzić na bieżąco. Mogą to być fora branżowe, związane z polityką, ochroną środowiska lub finansami. W takich miejscach użytkownicy posługują się pełnymi zdaniami i tworzą rozbudowane wypowiedzi w merytorycznych dyskusjach.
- Aplikacje do nauki języków obcych – możesz zastanawiać się jak poszerzyć słownictwo polskie przez naukę angielskiego czy hiszpańskiego. To jak najbardziej możliwe, ponieważ język obcy uczy Cię rozróżniania niuansów semantycznych.
- Kursy online z komunikacji – kursy w przystępnych cenach znajdziesz w serwisach typu Udemy. Uczą one efektywniej komunikacji, doboru słów, a nawet dykcji.
Słownictwo a myślenie – związek głębszy, niż może się wydawać
Znany językoznawca Benjamin Lee Whorf twierdził, że język kształtuje sposób myślenia. Współczesna nauka podchodzi do tej hipotezy ostrożnie, ale nie przekreśla jej całkowicie.
Człowiek znający wiele synonimów jednego słowa potrafi bardzo precyzyjnie opisać swoje emocje, stany i przekonania. Zamiast po prostu powiedzieć, że jest “zły”, może dokładnie wskazać poirytowanie, zdenerwowanie, zawód, rozżalenie, wściekłość, poczucie niesprawiedliwości. Świadomość znaczenia niektórych słów pozwala też lepiej identyfikować intencje rozmówcy – przykładowo, jeśli rozróżniasz sarkazm, ironię i cynizm.
Słowa nie są jedynie etykietami, lecz stanowią podstawowe narzędzie myślenia. Im bardziej złożone słownictwo, tym ciekawsze mogą być Twoje codzienne przemyślenia.
Prosty nawyk na start
Jeśli chcesz wiedzieć jak wzbogacić słownictwo bez rewolucji w życiu, spróbuj jednej prostej rzeczy na start: przeczytaj dziś coś dłuższego, niż post w mediach społecznościowych. Artykuł, opowiadanie, esej. Zapisz 3 słowa, których nie znałeś lub dawno nie używałeś. Wróć do nich jutro i spróbuj użyć ich w rozmowie lub tekście pisanym.
Czy to było pomocne??
0 / 0